• Freek Wolff

'Liberaal en sociaal in Evenwicht'

LUNTEREN 'Evenwicht' gaat een sociaal liberale koers varen. Dat is het doel van de gloednieuwe partij van Irene van de Voort, het Edese raadslid dat begin 2018 stopt met haar werk voor het CDA.

Freek Wolff

De Lunterse legt net de laatste hand aan een formulier waarmee de partij in het voorjaar óók mee gaat doen voor de gemeenteraadsverkiezingen in Rotterdam. Naast deze stad wil ze in elk geval aan de weg timmeren in Ede en Utrecht, terwijl haar ambitie op termijn wel degelijk op de landelijke politiek is gericht. Ze omschrijft Evenwicht als 'gele' partij in het midden, want de socialisten kleurt ze rood en de liberalen blauw.

Op vrijdag 8 december vond de oprichtingsvergadering plaats, met - naast Van de Voort als voorzitter - vooralsnog twee andere bestuursleden: penningmeester Pieter Bouwsema uit Utrecht en secretaris Morhaf Bakour uit Amsterdam. ,,Pieter komt oorspronkelijk uit Lunteren en heeft geschiedenis gestudeerd. Hij was meteen enthousiast. Morhaf is een Syriër met wie ik via het internet in contact kwam. Hij is journalist en snapt heel goed dat je democratie moet vormen via maatschappelijke lijnen. Er is nog een vierde bestuurslid, maar hij kan nog niet naar buiten treden."

SLECHTE VOORUITZICHTEN Als expert op agrarisch gebied kon Van de Voort zich een jaar geleden totaal niet vinden in hoe de overheid en het CDA hier beleid voeren. Ze ervaart hier 'communistische neigingen'. Want: ,,Je bent als boer geen ondernemer meer. Het aantal koeien dat je in juli 2015 had, moet voor altijd zo blijven. Dan mag je wel fosfaatrechten kopen, maar dat is gigantisch duur. Bovendien ben je nog verplicht om het bestaande aantal met acht procent te verminderen. Dat vind ik zó fout. Er wordt misbruik gemaakt van de milieudoelstellingen (over nitraten) om de markt te reguleren. Dit is een dolk in de rug van het ondernemerschap." De SGP is volgens Van de Voort nog de enige partij die in deze kwestie zijn rug recht houdt, maar bij deze fractie zou ze zich (ook als vrouw) niet op haar plek voelen.

Vervolgens nam ze alle partijen nog eens onder de loep, maar nergens herkent ze haar eigen visie. ,,Evenwicht wil geen betutteling van ondernemerschap, maar liberaal zijn op de markten. Tegelijk willen we heel sociaal zijn waar de overheid betaalt. Dan moet je denken aan de zorg, het onderwijs en de sociale zekerheid."

Van de Voort denkt dat er wel ruimte is in het politieke landschap voor nóg een partij. ,,Het 'midden' wordt niet goed neergezet, want het CDA wordt langzamerhand te christelijk voor veel mensen. Dan klikt het niet. Daardoor is het geen sterk midden, dus die partij wordt nooit meer groot. De VVD vind ik te rechts, de PvdA te links. D66 vind ik veel te ambtelijk, die partij mist de connectie met de werkvloer."

Het liberale en sociale aspect vindt Van de Voort niet op gespannen voet staan. ,,Je moet gewoon kijken welk onderwerp er op tafel ligt en daar het onderscheid maken. Bij diverse markten van mkb, financiën, landbouw en arbeid moet je zorgen voor een gelijk speelveld, maar het verder loslaten en zo min mogelijk regels stellen. De overheid heeft daar alleen een scheidsrechtersrol. Tegelijkertijd kun je de sociale dossiers heel goed neer zetten. Misbruik wel bestrijden, maar als er geen werk is, moet je zorgen voor de medemens. En op onderwijs is veel te lang bezuinigd. Leerkrachten werken keihard voor heel weinig geld."

Van de Voort vindt dat populistische politici gretig inspringen op landbouwproblemen. ,,Er is heel weinig expertise op dit gebied in de journalistiek, bij de burgers en bij de overheid. Daar gaat de landbouw aan kapot. Ik vind het verschrikkelijk wat de PVV mag roepen over Marokkanen. Maar als je daar het woord 'boeren' voor invult, worden daar van links tot rechts de grofste dingen geroepen, wat ook echt niet waar is. We hebben in dit land hele goede regels over hoe je mag produceren en hoe je voor dierenwelzijn zorgt. Tegelijk vind ik dat de fipronilcrisis helemaal niet goed is aangepakt door de Voedsel- en Warenautoriteit. Dit is extreem opgeblazen. Daarnaast zitten er veel weeffouten in de wet als je kijkt naar mestfraude. Dat is heel oneerlijk."

BREDE KIJK Evenwicht is volgens de Lunterse geen één-item-partij. Ze wijst op zeven uitgangspunten: transparantie, tolerantie, vrijheid, solidariteit, democratisering, ondernemerschap en de (goede) intentie. ,,We zijn al actief op het gebied van vluchtelingen, het onderwijs en in Ede met de Muur van Mussert. Die moet erfgoed worden. Maak daar een 'world forgivenesscenter' van. We willen namelijk dat mensen aan de hand van zo'n fout object naar zichzelf kijken. Die muur roept heel erg de vraag op: was jij er tegenop gestaan?"

Evenwicht wil dus breder actief zijn dan alleen met landbouw, hoewel Irene zichzelf ziet als een van de laatste der Mohikanen die op dat dossier realistisch licht kan laten schijnen. Ze vindt haar partij het antwoord op Thierry Baudet, die ze enger vindt dan de PVV met ,,rechtsreactionaire reacties", maar ook op de Partij van de Dieren, met in haar ogen landbouwpopulisme.

Van de Voort ziet de gemeentepolitiek als basis om mee te beginnen. ,,Veel zal afhangen van hoeveel publiciteit we krijgen."

De Lunterse politica is tevens voorzitter van de Bond van Boerderij-Zuivelbereiders en woont op De Grote Voort, waar Remeker kaas wordt geproduceerd.